CEA – czym jest marker i kiedy badanie ma sens w profilaktyce świadomego pacjenta

0
162
Rate this post

Dzięki regularnym badaniom profilaktycznym można zadbać o zdrowie swoje i swoich bliskich. Obecnie, dzięki ofercie placówek POLMED, praktycznie w każdej części Polski pacjenci mają zapewniony bezproblemowy dostęp do najlepszych specjalistów i nowoczesnego sprzętu. Nic więc dziwnego, że coraz więcej osób podejmuje działania z wyprzedzeniem i zamiast czekać na pierwsze objawy choroby, wykorzystuje najnowsze osiągnięcia diagnostyki.

  1. Czym jest marker CEA?
  2. Co zrobić przy podwyższonym poziomie CEA?
  3. Przebieg badania poziomu CEA
  4. Normy i interpretacja wyników
  5. Działania profilaktyczne, o których warto pamiętać

Jednym z testów, które cieszą się dużą popularnością, są markery nowotworowe. Sprawdź, czy warto je badać, a także co może oznaczać ich podwyższony poziom. Z lektury naszego poradnika dowiesz się również, czym jest CEA, jak wygląda badanie próbki krwi żylnej oraz dlaczego profilaktyka odgrywa kluczową rolę przy nowotworach jelita grubego i innych chorobach przewodu pokarmowego.

Czym jest marker CEA?

Białko CEA (z ang. carcinoembryonic antigen) odpowiada za procesy rozwojowe w okresie płodowym, ale po urodzeniu jego ilość spada. U osób dorosłych występuje jedynie w śladowych ilościach. Jeżeli natomiast stężenie CEA zaczyna rosnąć, może to sygnalizować poważny problem. Bardzo często wzrost poziomu CEA jest związany z występowaniem raka jelita grubego, piersi, trzustki lub żołądka.

Warto jednak pamiętać, że badanie CEA nie stanowi testu przesiewowego na obecność raka. Tym samym wynik badania powinien być traktowany jako wsparcie w ocenie leczenia, a nie diagnoza.

Co zrobić przy podwyższonym poziomie CEA?

Co ciekawe antygen CEA może być produkowany nie tylko przez komórki nowotworowe, ale również przez zdrowe, które reagują w ten sposób na chorobę. Tym samym podwyższony wynik nie musi od razu oznaczać występowania nowotworu. Bardzo często przekroczone normy CEA można zaobserwować również u osób, które od wielu lat palą papierosy lub cierpią na przewlekłe stany zapalne trzustki / jelit.

Samodzielna interpretacja wyników nie ma w tym przypadku większego sensu, szczególnie że łatwo można popełnić błąd i niepotrzebnie narazić siebie lub swoich bliskich na dodatkowy stres. Warto więc zapamiętać, że wzrost markera CEA może wynikać zarówno z przyczyn onkologicznych, jak i niezawiązanych z rakiem. Niezbędne jest więc skonsultowanie problemu ze specjalistą, który będzie w stanie dokonać właściwej oceny wyniku, a w razie potrzeby zaplanować dalsze badania. W celu umówienia konsultacji lekarskiej warto skorzystać z nowoczesnego systemu ePOLMED, gdzie można sprawdzić dostępne terminy w poszczególnych placówkach.

Przebieg badania poziomu CEA

Samo badanie poziomu CEA jest bardzo proste i wystarczy do niego podstawowy zestaw diagnostyczny. W tym celu należy pobrać próbkę krwi żylnej, do czego najczęściej wykorzystuje się żyłę łokciową. Osoby zapisujące się na badanie powinny natomiast pamiętać, aby być na czczo, czyli zrezygnować z posiłków na około 8 do 12 godzin przed badaniem. Jeżeli chodzi o spożywanie napojów, zaleca się picie wyłącznie czystej wody. Osoby palące papierosy powinny zrezygnować z nikotyny w dniu poprzedzającym wizytę, aby uniknąć nieprawidłowych wartości poziomu CEA. Ważne jest również, aby pacjent poinformował lekarza przed badaniem o przyjmowanych lekach.

Wybierając nowoczesny punkt diagnostyczny, wyniki badania można uzyskać już po jednym dniu. W przypadku POLMED będą one dostępne w aplikacji oraz w internetowym portalu pacjenta. Szczegółowe informacje na temat badania można sprawdzić na stronie https://epolmed.pl/badania/cea/.

Normy i interpretacja wyników

Normy CEA zależą tak naprawdę od stylu życia, jaki pacjent prowadzi na co dzień. W przypadku osób palących papierosy granica normy może sięgać do 5 ng/ml, natomiast dla osób niepalących wartość ta nie przekracza 2,5 ng/ml. Niezależnie jednak od wykorzystanej wartości referencyjnej, ich przekroczenie nie stanowi jednoznacznego dowodu na potwierdzenie choroby nowotworowej. W praktyce oznacza to konieczność przeprowadzenia dodatkowych badań obrazowych lub histopatologicznych. Zdarzają się również sytuacje, gdy lekarz zaleca powtórzenie badania CEA. Pozwala to zweryfikować, czy poziom markera utrzymuje się, czy może wraca do normy lub rośnie. 

Działania profilaktyczne, o których warto pamiętać

W przypadku chorób przewodu pokarmowego, w tym również nowotworów jelita grubego, duże znaczenie ma profilaktyka. Ta natomiast może przybierać różne formy, a przykładowe z nich znajdziesz poniżej:

  • przejście na zdrową dietę, która jest bogata w błonnik oraz warzywa,
  • uprawianie regularnej aktywności fizycznej,
  • korzystanie z badań profilaktycznych (morfologia, próby wątrobowe, OB, kolonoskopia),
  • zrezygnowanie z palenia papierosów oraz ograniczenie spożycia alkoholu.

Do okresowej diagnostyki warto również włączyć badania CEA, co ma szczególne znaczenie w przypadku dolegliwości jelitowych. Podobnie jest w przypadku aminokwasu o nazwie homocysteina. Nie jest on co prawda markerem nowotworowym, ale jego stężenie pozwala wykryć niedobory witamin z grupy B oraz zwiększone ryzyko chorób sercowo-naczyniowych, dlatego dobrym pomysłem jest uwzględnienie go w profilaktyce.